Ushqyerja për sy të shëndetshëm
- Studimet tregojnë se ka një lidhje midis mënyrës së ushqyerjes dhe shëndetit të syve.
- Një dietë e shëndetshme për sytë tuaj duhet të përfshijë shumë fruta dhe perime shumëngjyrëshe të freskëta.
- Lëndët ushqyese kryesore që ndihmojë për të patur sy të shëndetshëm përfshijnë: beta-karotenin, flavonoidet, luteina, acidet yndorore omega-3, seleni, vitamina A, vitamina C, vitamina D, vitamina E dhe zinku.
- Është mirë që pjesa më e madhe e këtyre lëndëve ushqyese të merren përmes një diete të shëndetshme natyrale dhe jo nga suplementet.
- Përpara marrjes së cdo lloj suplementi, duhet të konsultoheni patjetër me mjekun, optometristin apo oftalmologun tuaj pasi marrja me tepricë e disa suplementeve mund të shkaktojnë probleme dhe dëmtime të ndryshme.
- Lexoni materialin në vijim për më shumë detaje.
Rëndësia e lëndëve ushqyese për shëndetin e syve
- Studimet shkencore sugjerojnë që antioksidantët dhe lëndë të tjera ushqyese të rëndësishme mund të zvogëlojnë rrezikun e kataraktave dhe degjenerimin makular. Antioksidantë të veçantë mund të kenë gjithashtu përfitime shtesë; për shembull, vitamina A mbron nga verbëria, dhe vitamina C mund të luajë një rol në parandalimin ose zbutjen e glaukomës.
- Acidet yndyrore esenciale omega-3 duket se ndihmojnë syrin në mënyra të ndryshme, që nga zbutja e simptomave të sindromës së syve të thatë e deri në mbrojtjen nga dëmtimet makulare.
Përfitimet e syve nga vitaminat dhe mikronutrientët
Vitaminat, mineralet dhe lëndë ushquese në vijim janë të domosdoshme për një shikim të mirë dhe mund të mbrojnë sytë nga gjendjet dhe sëmundjet që dëmtojnë shikimin.

Figura. Një dietë e shëndetshme për sytë tuaj duhet të përfshijë shumë fruta dhe perime shumëngjyrëshe të freskëta
- Përfshirja e ushqimeve të mëposhtme në dietën tuaj do t'ju ndihmojë të merrni Sasinë Dietike të Rekomanduar (RDA) të këtyre lëndëve ushqyese të rëndësishme për shëndetin e syve. Themeluar nga Instituti i Mjekësisë (Akademia Kombëtare e Shkencave), RDA është niveli mesatar i marrjes dietike të një lëndë ushqyese në mënyrë të mjaftueshme për të përmbushur kërkesat e pothuajse të gjithë individëve të shëndetshëm në një fazë të caktuar të jetës dhe grupit gjinor.
- Ndërsa RDA është një referencë e dobishme, disa praktikues të kujdesit të syrit rekomandojnë marrje më të larta ditore të disa lëndëve ushqyese për njerëzit në rrezik për probleme të syve.
- (Në listën e mëposhtme, mg=miligram; mcg=mikrogram (1/1000 e mg) dhe IU = Njësia Ndërkombëtare.)
Beta-karoteni
- Përfitimet e syrit nga beta-karoteni: Kur merret në kombinim me zinkun dhe vitaminat C dhe E, beta-karoteni mund të zvogëlojë përparimin e degjenerimit makular.
- Burimet ushqimore: Karrota, patate e ëmbël, spinaq, kale, kungulli
- RDA: Asnjë (shumica e suplementeve përmbajnë 5,000 deri 25,000 IU).
Bioflavonoidet (Flavonoidet)
- Përfitimet e syrit nga bioflavonoidet: Mund të mbrojnë kundër kataraktave dhe degjenerimit makular.
- Burimet ushqimore: Çaji, vera e kuqe, agrume, boronica, boronica, qershi, bishtajore, produkte soje.
- RDA: Asnjë.
Luteina dhe Zeaksantina
- Përfitimet e syrit nga luteina dhe zeaksantina: Mund të parandalojnë kataraktën dhe degjenerimin makular.
- Burimet ushqimore: Spinaqi, kale, zarzavate, zarzavate të gjelbra, kungull.
- RDA: Asnjë.
Acidet yndyrore omega-3
- Përfitimet e syve nga acidet yndyrore omega-3: mund të ndihmojnë në parandalimin e degjenerimit makular (AMD) dhe sytë e thatë.
- Burimet ushqimore: Peshqit me ujë të ftohtë si salmoni, skumbri dhe harengë; shtojcave të vajit të peshkut, fara liri, arra.
- RDA: Asnjë; por për përfitime kardiovaskulare, American Heart Association rekomandon rreth 1,000 mg në ditë.
Seleni
- Përfitimet e syve nga seleni: Kur kombinohen me karotenoidet dhe vitaminat C dhe E, mund të zvogëlojnë rrezikun e degjenerimit makular të avancuar (AMD) dhe sytë e thatë.
- Burimet ushqimore: Ushqime deti (karkaleca, gaforre, salmon, shojzë), arra Brazili, fara liri të freskëta, arra.
- RDA: 55 mcg për adoleshentët dhe të rriturit (60 mcg për gratë gjatë shtatëzanisë dhe 70 mcg kur ushqehen me gji).
Vitamina A
- Përfitimet e syve nga vitamina A: Mund të mbrojë nga verbëria e natës dhe sytë e thatë.
- Burimet ushqimore: viçi ose mëlçia e pulës; vezë, gjalpë, qumësht.
- RDA: 3,000 IU për burra; 2,333 IU për gratë (2,567 IU gjatë shtatëzanisë dhe 4,333 IU kur nëna ushqen fëmijën me gji).
Vitamina C
- Përfitimet e syve nga vitamina C: Mund të zvogëlojë rrezikun e kataraktave dhe degjenerimit makular.
- Burimet ushqimore: specat e ëmbël (të kuqe ose jeshile), kale, luleshtrydhe, brokoli, portokall, pjepri.
- RDA: 90 mg për meshkujt; 70 mg për gratë (85 mg gjatë shtatzënisë dhe 120 mg kur ushqejën fëmijën me gji).
Vitamina D
- Përfitimet e syve nga vitamina D: Mund të zvogëlojë rrezikun e degjenerimit makular.
- Burimet ushqimore: Salmon, sardelet, lloje të tjera peshqish (scumbri), qumështi; lëng portokalli i fortifikuar me vitaminë D.
- RDA: Asnjë, por Akademia Amerikane e Pediatrisë rekomandon 400 IU në ditë për foshnjat, fëmijët dhe adoleshentët, dhe shumë ekspertë rekomandojnë marrje më të larta ditore për të rriturit.
- Burimi më i mirë i vitaminës D është ekspozimi ndaj rrezeve të diellit. Rrezatimi ultraviolet nga dielli stimulon prodhimin e vitaminës D në lëkurën e njeriut dhe vetëm pak minuta ekspozimi ndaj rrezeve të diellit çdo ditë (pa krem kundër diellit) do të sigurojë që trupi juaj të prodhojë sasi të mjaftueshme të vitaminës D.
Vitamina E
- Përfitimet e syve nga vitamina E: Kur kombinohen me karotenoide dhe vitaminë C, mund të zvogëlojnë rrezikun e AMD të avancuar.
- Burimet ushqimore: Bajame, fara luledielli, lajthi.
- RDA: 15 mg për adoleshentët dhe të rriturit (15 mg për gratë gjatë shtatëzanisë dhe 19 mg kur ushqejnë fëmijën me gji).
Zinku
- Përfitimet e syve nga zinku: Ndihmon vitaminën A të zvogëlojë rrezikun e verbërisë së natës; mund të luajë një rol në zvogëlimin e rrezikut të AMD të avancuar.
- Burimet ushqimore: Midhjet, mish viçi, gaforre e Dungeness, mishi i kuq i gjelit të detit .
- RDA: 11 mg për meshkujt; 8 mg për gratë (11 mg gjatë shtatzënisë dhe 12 mg kur ushqejnë fëmijën me gji).
Në përgjithësi, e mira është që pjesa më e madhe e lëndëve ushqyese të merren përmes një diete të shëndetshme natyrale, duke përfshirë së paku dy porcione të peshkut në javë dhe shumë fruta dhe perime të freskëta.
Nëse keni ndërmend të filloni një regjim të vitaminave që ndihmojnë sytë, sigurohuni që ta diskutoni këtë zgjedhje me otpometristin dhe oftalmologun tuaj.
Marrja e tepërt e disa suplementeve mund të shkaktojë gjithashtu probleme, vecanërisht nëse merrni ndërkohë edhe medikamentet të tjera me recetë për probleme të tjera shëndetësore.
Përpara marrjes së cdo lloj suplementi, duhet të konsultoheni patjetër me mjekun, optometristin apo oftalmologun tuaj pasi marrja me tepricë e disa suplementeve mund të shkaktojnë probleme dhe dëmtime të ndryshme.